Nöbetçi Eczaneler
Haberebakis.com
Türkiye’de artan hayat pahalılığı, vatandaşın günlük harcama alışkanlıklarını köklü biçimde değiştiriyor. Bankalararası Kart Merkezi (BKM) verilerine göre 2025’in ilk 10 ayında temassız ödemelerde yıllık bazda yüzde 63’lük artış kaydedildi. Nakit kullanımının gerilerken kartlı ve özellikle temassız ödemelerin yaygınlaştığı görülüyor.
TEMASSIZ KART SAYISI 260 MİLYONA DAYANDI
Nakit kullanımındaki düşüşle birlikte temassız ödeme araçları günlük hayatın vazgeçilmez unsurlarından biri haline geldi. 2025 yılı ekim ayı itibarıyla Türkiye’de temassız kart sayısı 259.7 milyona yükseldi. Bu kartların 106 milyonu kredi kartı, 128.6 milyonu banka kartı, 25.1 milyonu ise ön ödemeli kartlardan oluştu. Toplam temassız kart sayısı, geçen yılın aynı ayına göre 26.3 milyon adet artış göstererek yaklaşık yüzde 11’lik büyüme kaydetti. Bu artış, hem bankaların temassız altyapıyı yaygınlaştırması hem de tüketicinin hız ve pratiklik arayışıyla ilişkilendiriliyor.
NAKİT YERİNİ KARTA BIRAKTI
Artan fiyatlar karşısında vatandaşın gündelik harcamalarını erteleme imkânı giderek azalıyor. Küçük tutarlı alışverişlerden zorunlu tüketim kalemlerine kadar birçok alanda kart kullanımı öne çıkıyor. Özellikle temassız ödeme, hız ve kolaylık sağlaması nedeniyle tercih ediliyor. BKM verilerine göre 2024’ün ilk 10 ayında 3.86 trilyon TL olan temassız ödeme tutarı, 2025’in aynı döneminde 6.29 trilyon TL’ye yükseldi. Böylece temassız ödemelerde yıllık bazda yaklaşık yüzde 63’lük artış gerçekleşti. Veriler, nakdin yerini kartın, kartın yerini ise temassız ödemenin aldığını ortaya koyuyor.
MARKET VE AVM’LER ZİRVEDE
Temassız harcamaların en yoğunlaştığı alanların başında temel ihtiyaçlar geliyor. Market ve alışveriş merkezleri, 215 milyar TL’yi aşan temassız ödeme tutarıyla açık ara ilk sırada yer aldı. Bu tablo, artan geçim sıkıntısı karşısında vatandaşın harcamalarını erteleyemediğini ve bütçesini kartla çevirmeye çalıştığını gösteriyor.
YEMEK VE GIDA HARCAMASI ÖNE ÇIKTI
Yemek ve gıda harcamaları, temassız ödemenin en yoğun kullanıldığı alanlar arasında yer aldı. Özellikle hızlı tüketim ürünleri, restoran ve hazır yemek harcamalarında temassız ödeme tercihinin arttığı görülüyor. Uzmanlar, bu eğilimin hem fiyat artışları hem de nakit taşıma zorluğuyla bağlantılı olduğuna dikkat çekiyor.
TÜKETİMDE ÖNCELİK TEMEL İHTİYAÇLAR
Ekim ayı kart verileri, tüketicinin harcama tercihlerini yeniden şekillendirdiğini ortaya koydu. Artan hayat pahalılığı, lüks ve ertelenebilir harcamaların geri plana itilmesine neden olurken, temel ihtiyaçlara yönelik tüketim öne çıktı. BKM verilerine göre ekim ayında kartlı alışveriş harcamaları 2.21 trilyon TL ile rekor seviyeye ulaştı. Bu tutarın 1.87 trilyon TL’si kredi kartlarıyla, 337.3 milyar TL’si ise banka kartlarıyla gerçekleştirildi.
KARTLI HARCAMADA SEKTÖREL DAĞILIM
Kartlı harcamalarda en büyük pay yine market ve alışveriş merkezlerine ait oldu. Ekim ayında bu sektörde yapılan kartlı harcama 456.6 milyar TL’ye çıktı. Giyim ve aksesuar ile gıda harcamaları da üst sıralarda yer aldı. Bu dağılım, tüketimde zorunlu kalemlerin ağırlığını koruduğunu gösterdi.
GEÇİM BASKISI DAVRANIŞI DEĞİŞTİRİYOR
Veriler, vatandaşın artan geçim baskısı karşısında harcamalarını kısmaktan çok ödeme yöntemini değiştirdiğine işaret ediyor. Kart ve temassız ödeme kullanımı, gelir artışı değil, zorunlu tüketimin finansmanı için tercih ediliyor. Bu durum, hane bütçeleri üzerindeki baskının sürdüğünü gösteren önemli bir gösterge olarak öne çıkıyor.
TEMASSIZ ÖDEME KALICI MI?
Temassız ödeme verileri, Türkiye’de nakitsiz ekonomiye geçişin hızlandığını ortaya koyuyor. Ancak bu artış, refah artışından ziyade hayat pahalılığı ve zorunlu tüketimle ilişkilendiriliyor. Önümüzdeki dönemde fiyat gelişmeleri ve gelir politikalarının, kartlı ve temassız ödeme eğilimleri üzerindeki belirleyici etkisini sürdürmesi bekleniyor.