Haberebakis.com
Suriye’de Humus kentinde alevilerin yoğun yaşadığı bir bölgede bulunan camiye yönelik saldırının ardından ülkenin kıyı ve orta kesimlerinde binlerce kişi protesto gösterileri düzenledi. Alevi toplulukları, artan şiddet olaylarına tepki göstererek federalizm ve kendi kaderini tayin hakkı talebini dile getirdi.
HUMUS SALDIRISI SONRASI PROTESTOLAR
Humus’ta İmam Ali Bin Ebu Talip Camisi’ne düzenlenen bombalı saldırının ardından başlayan protestolar kısa sürede Lazkiye, Tartus, Hama ve Banyas ile Ceble’ye yayıldı. Aleviler, saldırının azınlıklara yönelik sistematik şiddetin bir parçası olduğunu savunarak sokaklara çıktı. Gösterilerde güvenlik önlemleri artırılırken sahil kentlerinde ana yollar kapatıldı.
FEDERALİZM TALEBİ YÜKSELDİ
Suriye ve Yurt Dışı İslam Alevi Konseyi Başkanı Şeyh Gazal Gazal’ın çağrısıyla düzenlenen eylemlerde “federalizm”, “siyasi ademi merkeziyetçilik” ve “kendi kaderini tayin hakkı” talepleri öne çıktı. Protestocular, merkezi yönetimin azınlıkları dışlayan politikalar izlediğini savundu.
GÖSTERİLERDE ATILAN SLOGANLAR
Eylemlerde “Alevi, Sünni, Hıristiyan, Dürzi, Kürt hepimiz kardeşiz”, “Federalizm bölünme demek değildir” ve “İç savaşa hayır” sloganları atıldı. Protestoların barışçıl şekilde başlamasına rağmen bazı bölgelerde gerilim kısa sürede tırmandı.
HTŞ DESTEKÇİLERİ DE SOKAĞA ÇIKTI
Alevilerin protestolarına karşı HTŞ yönetimini destekleyen gruplar da karşı gösteriler düzenledi. Maskeli ve ağır silahlı güvenlik güçlerinin şehir giriş çıkışlarını kontrol altına aldığı bildirildi. Bazı bölgelerde HTŞ’ye bağlı güçlerin protestoculara müdahale ettiği, çok sayıda kişinin gözaltına alındığı aktarıldı.
ÇATIŞMALAR VE YARALILAR
Associated Press’in aktardığına göre Lazkiye’de hükümet yanlısı gruplar alevi protestoculara taş attı. Güvenlik güçlerinin havaya ateş açarak müdahale ettiği olaylarda çok sayıda kişi yaralandı. Net yaralı sayısına ilişkin resmi açıklama yapılmadı.
SOHR’DAN SAHADAN BİLGİLER
İngiltere merkezli Suriye İnsan Hakları Gözlemevi, barışçıl başlayan eylemlerin HTŞ’ye bağlı güvenlik güçleri ve “Sivil Barış Komiteleri” olarak adlandırılan milislerin saldırılarına sahne olduğunu bildirdi. SOHR, gazeteciler ve kayıt almaya çalışan aktivistlerin de hedef alındığını duyurdu.
EL BOMBALI SALDIRI VE CAN KAYBI
Tartus Valiliği, Banyas ilçesinde bir emniyet birimine el bombalı saldırı düzenlendiğini ve 2 güvenlik görevlisinin yaralandığını açıkladı. Lazkiye Sağlık Müdürlüğü ise kentteki olaylarda 1’i güvenlik görevlisi olmak üzere 3 kişinin hayatını kaybettiğini, 55’ten fazla kişinin yaralandığını bildirdi.
ALEVİ KONSEYİNDEN SERT TEPKİ
Alevi Yüksek İslam Konseyi, protestolara katılan sivillere yönelik saldırıları kınadı. Yapılan açıklamada, geçiş hükümetinin vatandaşların temel haklarına saygı göstermediği ve fiili bir iktidar anlayışının ortaya çıktığı vurgulandı.
ALEVİ LİDERDEN ÇAĞRI
Şeyh Gazal Gazal, yayımladığı görüntülü mesajda alevilere yönelik uygulamaları “sistematik bir yok etme savaşı” olarak nitelendirdi. Gazal, siyasi federasyon ve barışçıl gösteriler yoluyla hak arama çağrısında bulundu.
SALDIRILARI ÜSTLENEN ÖRGÜT
Humus’taki saldırıyı, HTŞ’den ayrılan unsurların kurduğu “Ensar es-Sünne Seriyyeleri” adlı selefi cihatçı örgüt üstlendi. Örgüt daha önce Şam’daki Mar İlyas Kilisesi’ne düzenlenen ve en az 30 kişinin öldüğü saldırının da sorumluluğunu üstlenmişti.
SDG VE HTŞ ARASINDA BELİRSİZLİK
Suriye Demokratik Güçleri ile HTŞ yönetimi arasında entegrasyon görüşmelerine dair iddialar taraflarca yalanlandı. SDG Sözcüsü Ferhad Şami ve HTŞ’ye bağlı Enformasyon Bakanlığı, Mazlum Abdi’nin Şam’a gittiği yönündeki haberleri reddetti.
OLASI ETKİLER VE SENARYOLAR
Uzmanlara göre alevilerin federalizm talebi, Suriye’de siyasi yapının geleceğine dair tartışmaları derinleştirebilir. Gerilimin tırmanması halinde kıyı bölgelerinde güvenlik risklerinin artabileceği belirtiliyor. Humus’taki saldırının ardından Suriye’nin birçok kentinde patlak veren protestolar, ülkedeki mezhepsel ve siyasi gerilimi yeniden gündeme taşıdı. Peki, federalizm talebi Suriye’de yeni bir siyasi sürecin kapısını aralayacak mı?
