Nöbetçi Eczaneler
Haberebakis.com
Yeni yılın ilk iş gününde Milli Eğitim Bakanlığı’nın MEBBİS sisteminde yapılan teknik bir düzenleme, 27 yaş ve üzerindeki özel gereksinimli bireylerin özel eğitim ve rehabilitasyon hizmetlerine erişimini fiilen durdurdu. Sistem ekranlarında yer alan “Sadece 0–26 yaş aralığına eğitim verilebilir” ifadesi, binlerce aileyi belirsizlikle karşı karşıya bıraktı.
SİSTEMDEKİ İFADE KAYGI YARATTI
MEBBİS ekranlarında görülen yaş sınırlaması ifadesi, özel gereksinimli bireylerin eğitim hakkının sona erdiği yönünde algı oluşturdu. Aileler, bu düzenlemenin kalıcı hale gelmesi durumunda yetişkin engelli bireylerin sosyal yaşamdan tamamen kopacağını belirtiyor. Eğitim ve rehabilitasyon hizmetlerinin kesilmesi, bireylerin günlük yaşam becerilerini sürdürmesini de zorlaştıracak bir tabloya işaret ediyor.
EVDE KAPANMA RİSKİ
Aileler, özel eğitim desteğinin ortadan kalkmasının yalnızca bireyi değil, tüm haneyi etkileyeceğini dile getiriyor. Eğitim ve rehabilitasyon hizmetleri sayesinde sürdürülen sosyal etkileşim ve yapılandırılmış yaşam düzeninin sona ermesi halinde, engelli bireylerin evde izole bir yaşam sürmek zorunda kalacağı vurgulanıyor. Bu durumun, ailelerin iş ve sosyal hayattan da kopmasına yol açabileceği ifade ediliyor.
DERNEKLERDEN İPTAL ÇAĞRISI
KEDİ Otizm Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Serap Dikmen, aileler ve sivil toplum örgütleriyle birlikte sistemdeki bu değişikliğin iptal edilmesini istediklerini söyledi. Dikmen, yetişkin otizmli bireylerin eğitimden mahrum kalması halinde tamamen eve kapanacaklarını, sosyalleşme imkânlarının ortadan kalkacağını belirtti. Bu durumun, aile bireylerini de doğrudan etkileyen bir zincirleme sonuç doğuracağını dile getirdi.
RUH SAĞLIĞI UYARISI
Serap Dikmen, özel eğitimin kesilmesinin ruhsal sorunları tetikleyebileceğine dikkat çekti. Eğitim desteğiyle kazanılan becerilerin zamanla kaybedilebileceğini ifade eden Dikmen, yıllar içinde verilen emeğin boşa gitme riski bulunduğunu söyledi. Ailelerin ve özel gereksinimli bireylerin ne yapacağını bilemez hale geleceğini vurguladı.
YAŞAM BOYU DESTEK VURGUSU
Otizm Konfederasyonu tarafından yapılan açıklamada, otizmin çocukluk dönemiyle sınırlı olmadığına dikkat çekildi. Açıklamada, otizmli bireylerin destek ihtiyacının yaşam boyu devam ettiği belirtildi. Özel eğitimin yalnızca erken yaşlarda değil, ileri yaşlarda da kazanılmış becerilerin korunması ve yaşam kalitesinin sürdürülmesi açısından temel bir hak olduğu vurgulandı.
MEVZUAT NE DİYOR?
Konfederasyonun açıklamasında, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın eşitlik ilkesi, eğitim hakkı ve engellilerin korunmasına ilişkin hükümlerine atıf yapıldı. 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun ile Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’nin, engelli bireylerin yaşam boyu destek hizmetlerine erişimini güvence altına aldığı hatırlatıldı. Mevzuatta özel eğitimin yaşa bağlı olarak sınırlandırılmasına dair bir hüküm bulunmadığına da dikkat çekildi.
SOSYAL YARDIM DEĞİL KAMU HİZMETİ
Açıklamada ayrıca özel eğitim ödeneğinin bir sosyal yardım değil, bireyin işlevselliğini koruyan önleyici bir kamu hizmeti olduğu ifade edildi. Bu hizmetin aile üzerindeki bakım yükünü azalttığı ve uzun vadede kamunun sağlık ve bakım harcamalarını düşürdüğü vurgulandı. Bu nedenle özel eğitimin bütçe tartışmalarına konu edilmemesi gerektiği belirtildi.
OLASI ETKİLER VE SENARYOLAR
Sistemdeki yaş sınırlamasının kalıcı hale gelmesi durumunda, binlerce yetişkin özel gereksinimli bireyin eğitim ve rehabilitasyon desteği kesilecek. Uzmanlara göre bu durum, hem bireylerin kazanımlarını kaybetmesine hem de ailelerin bakım yükünün ağırlaşmasına yol açabilir. Düzenlemenin geri çekilmesi halinde ise belirsizlik kısa sürede sona erecek.
GÖZLER BAKANLIKTA
MEBBİS sisteminde yapılan teknik düzenlemenin geçici mi yoksa kalıcı mı olduğu konusunda resmi bir açıklama yapılmış değil. Aileler ve sivil toplum kuruluşları, Milli Eğitim Bakanlığı’ndan net ve yazılı bir açıklama bekliyor. Peki bundan sonra ne olacak? Yanıt, Bakanlığın atacağı adımlarla netleşecek.