Nöbetçi Eczaneler
Haberebakis.com
Ankara’da yükselen konut kiraları, barınma krizini farklı bir boyuta taşıdı. Artık bazı evler yaşamak için değil, yalnızca ikametgâh göstermek amacıyla kiralanıyor. Okul kaydı, iş başvurusu ve resmi işlemler için adres ihtiyacı duyan vatandaşlar, fiilen oturmadıkları evler için aylık 2 bin 500 lira ödüyor.
ANKARA’DA KİRA KRİZİ DERİNLEŞİYOR
Başkentte ortalama konut kiraları 25 bin liraya yaklaşırken, özellikle asgari ücretli çalışanlar için barınma neredeyse imkânsız hale geldi. Asgari ücretle çalışan bir kişinin gelirinin yaklaşık yüzde 89’unu yalnızca kira giderine ayırması gerekiyor. Bu tablo, kiralık konut piyasasında alışılmadık uygulamaların ortaya çıkmasına zemin hazırladı.
Adres göstermek amacıyla kiralanan evler, fiilen boş tutuluyor. Ev sahipleri, bu konutları yaşam alanı olarak değil, resmi adres ihtiyacını karşılayan bir “adres çözümü” olarak sunuyor. Aylık 2 bin 500 liralık bedel, 2021 yılında Ankara’da ortalama bir evin kira seviyesine denk geliyor.
EVLER YAŞAMAK İÇİN DEĞİL ADRES İÇİN
Ankara, İstanbul ve İzmir gibi büyükşehirlerde kiraların tarihi seviyelere ulaşması, bazı vatandaşları farklı çözümler aramaya itti. Özellikle Ankara’da, bazı semtlerde evler yalnızca adres göstermek için kiralanıyor. Bu konutlarda elektrik, su ve doğal gaz kullanımının olmadığı, fiilen kimsenin yaşamadığı belirtiliyor.
Bu yöntemle kiracı konumunda görünen kişiler, resmi kayıtlarda o adreste ikamet ediyor. Ev sahipleri ise normal kira bedelinin çok altında bir ücretle, yalnızca adres kullanımına izin veriyor.
OKUL KAYDI VE İŞ BAŞVURULARI ETKİLİ
Adres kiralamanın en yaygın gerekçeleri arasında okul kayıtları öne çıkıyor. Bazı okulların kayıt kabulünde mahalle ve adres şartı aranması, aileleri bu yola itiyor. Kendi ikamet ettikleri adresin okul sınırları dışında kalması durumunda, çocuklarını istedikleri okula kaydettirebilmek için farklı bir adrese kayıt yaptırmak zorunlu hale geliyor.
Benzer durum iş başvurularında da yaşanıyor. Özellikle belediye bağlantılı işler, taşeron pozisyonlar ve geçici kamu görevlerinde il veya ilçe bazlı adres şartları belirleyici olabiliyor. Bu nedenle bazı adaylar, yalnızca başvuru kriterlerini karşılayabilmek için adres kiralamayı tercih ediyor.
SİNCAN’DA ADRES İLANLARI
Ankara’nın Sincan ilçesinde “adres göstermek için kiralık daire” başlığıyla ilanlar verilmeye başlandı. Ev sahipleri, bu ilanlara yoğun talep olduğunu ifade ediyor. Görüşülen bir ev sahibi, arayanların büyük bölümünün konut ihtiyacından değil, resmi işlemlerini çözmek için başvurduğunu söyledi.
Ev sahipleri, adres kiralama işlemi için aylık bedelin yanı sıra depozito da talep ediyor. Bu durum, uygulamanın fiilen gayriresmî bir kira ilişkisine dönüştüğünü gösteriyor.
GÖÇMENLER VE RESMİ ADRES ZORUNLULUĞU
Adres kiralama uygulamasının bir diğer boyutunu ise göçmenler oluşturuyor. Resmi işlemler için ikametgâh göstermek zorunda olan bazı göçmenler, fiilen yaşayacak bir konut bulamasalar bile kayıt yaptırabilecekleri bir adrese ihtiyaç duyuyor. Bu da adres kiralama piyasasını besleyen unsurlar arasında yer alıyor.
Bazı durumlarda ise kişilerin ceza ve yaptırımlardan kaçınmak amacıyla denetlenmesi güç adreslere kayıt yaptırdığı iddia ediliyor. Uzmanlara göre bu durum, hem kamu düzeni hem de nüfus kayıt sisteminin sağlıklı işlemesi açısından riskler barındırıyor.
YENİ BİR PİYASA MI OLUŞUYOR?
Konut piyasasındaki dengesizlik, Ankara’da “ikametgâh kiralama” adı altında yeni bir alan doğurdu. Barınma ihtiyacının karşılanamadığı noktada, adres bilgisinin ticari bir değere dönüşmesi dikkat çekiyor. Uzmanlar, bu uygulamanın yaygınlaşmasının eğitim, istihdam ve kamu hizmetlerine erişimde eşitsizlikleri artırabileceği uyarısında bulunuyor.
Kira artışlarının devam etmesi halinde, adres kiralama gibi yöntemlerin daha da yaygınlaşabileceği ve bu durumun yeni hukuki düzenlemeleri gündeme getirebileceği ifade ediliyor.