Haberebakis.com
İran’da 16 gündür devam eden protestolarda göstericiler ile güvenlik güçleri arasındaki çatışmalar sürerken, Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’den uluslararası kamuoyunu yakından ilgilendiren açıklamalar geldi. ABD Başkanı Donald Trump’ın müdahale tehdidi içeren mesajlarına yanıt veren Arakçi, “Diyaloğa da hazırız, savaşa da” ifadelerini kullanarak olası senaryolara açık olduklarını vurguladı.
PROTESTOLARDA ŞİDDET ARTIYOR
İran genelinde devam eden gösterilerde hafta sonu itibarıyla şiddetin arttığı bildirildi. Resmi makamlardan net rakamlar paylaşılmasa da, farklı insan hakları kuruluşları can kayıplarının yüzleri aştığını öne sürüyor.
Yerel kaynaklara göre, protestolar sırasında güvenlik güçleri ile göstericiler arasındaki çatışmalar birçok şehirde yoğunlaştı. Özellikle başkent Tahran başta olmak üzere büyük kentlerde sık sık sokak olayları yaşanıyor.
ABD MESAJLARINA GÖNDERME
Dışişleri Bakanı Arakçi, açıklamasında ABD Başkanı Donald Trump’ın müdahale tehdidi içeren sözlerine doğrudan gönderme yaptı. Arakçi, bu mesajların ardından protestoların “müdahaleye bahane oluşturacak şekilde daha kanlı bir hal aldığını” savundu.
İranlı yetkililer, dış güçlerin ülke içindeki karışıklıkları körüklediğini iddia ederken, Washington yönetimi ise Tahran’a yönelik eleştirilerini sürdürüyor.
“DİYALOĞA DA HAZIRIZ, SAVAŞA DA”
Arakçi’nin en dikkat çeken ifadesi ise ABD’ye yönelik verdiği mesaj oldu. İran Dışişleri Bakanı, “Diyaloğa da hazırız, savaşa da” sözleriyle ülkesinin hem müzakereye hem de olası bir çatışmaya karşı hazırlıklı olduğunu dile getirdi.
İran yönetimi, olası bir dış müdahale halinde bölgesel ölçekte misilleme yapabileceklerini de sık sık vurguluyor. Bu açıklamalar, Orta Doğu’da zaten kırılgan olan dengelerin daha da hassas bir noktaya gelmesine neden oluyor.
İNTERNET KISITLAMALARI GÜNDEMDE
Protestoların başladığı ilk günlerden itibaren ülkede internet ve iletişim kısıtlamaları uygulanıyor. Sosyal medya platformlarına erişim büyük ölçüde sınırlandırılırken, birçok bölgede mobil veri hizmetleri kesintiye uğradı.
Arakçi, bu konuda yaptığı açıklamada internet servislerinin güvenlik birimleriyle koordinasyon içinde yeniden sağlanacağını söyledi. Ancak bu sürecin ne kadar süreceği ve hangi bölgeleri kapsayacağına dair net bir takvim paylaşılmadı.
TRUMP: GÜÇLÜ SEÇENEKLERİ DEĞERLENDİRİYORUZ
ABD Başkanı Donald Trump ise İran konusunda çok sert ifadeler kullandı. Trump, Amerika Birleşik Devletleri’nin İran’a yönelik “çok güçlü seçenekleri” değerlendirdiğini söyledi.
Gazetecilere konuşan Trump, İran’ın kendi belirlediği “kırmızı çizgiyi” aşmaya başladığını iddia ederek, “Öldürülmemesi gereken bazı kişilerin öldürüldüğü anlaşılıyor. Ordu bu durumu inceliyor ve çok güçlü seçenekleri değerlendiriyoruz. Bir karar vereceğiz” dedi.
Trump’ın bu sözleri, Washington yönetiminin askeri müdahale dahil olmak üzere farklı senaryoları masada tuttuğu şeklinde yorumlandı.
GÖSTERİLER NASIL BAŞLADI?
İran’daki protestolar, 28 Aralık 2025’te yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve artan hayat pahalılığı nedeniyle başladı. İlk kıvılcım, Tahran Büyük Çarşı’da esnafın düzenlediği eylemlerle ateşlendi.
Kısa sürede ülkenin birçok kentine yayılan gösteriler, ekonomik taleplerin yanı sıra siyasi sloganların da atıldığı kitlesel protestolara dönüştü.
ÖLÜ VE YARALI SAYISI NET DEĞİL
İran yönetimi, protestolarda hayatını kaybedenler ve yaralananlar konusunda resmi bir rakam paylaşmıyor. Ancak insan hakları örgütleri ve bağımsız kaynaklar farklı veriler açıklıyor.
HRANA’nın 10 Ocak’ta yayımladığı rapora göre, gösterilerin 14. gününde 37’si emniyet görevlisi, 4’ü sağlık çalışanı olmak üzere en az 116 kişi hayatını kaybetti. Aynı raporda, 2 bin 600’ü aşkın kişinin yaralandığı ve 2 bin 638 kişinin gözaltına alındığı belirtildi.
BÖLGESEL ETKİLER ENDİŞE YARATIYOR
Uzmanlar, İran’da yaşanan gelişmelerin yalnızca ülke içi bir kriz olarak kalmayabileceğini belirtiyor. Olası bir dış müdahale veya geniş çaplı çatışma, Orta Doğu genelinde siyasi ve askeri dengeleri doğrudan etkileyebilir.
Enerji piyasalarından göç hareketlerine kadar birçok alanda zincirleme sonuçlar doğabileceği ifade ediliyor.
DİPLOMASİ Mİ, ÇATIŞMA MI?
İran Dışişleri Bakanı Arakçi’nin açıklamaları, Tahran yönetiminin hem diplomasiye hem de askeri senaryolara kapıyı açık tuttuğunu gösteriyor. Ancak sahadaki şiddet, internet kısıtlamaları ve karşılıklı sert mesajlar, krizin kısa vadede çözüme kavuşmasının zor olduğunu ortaya koyuyor.
Gözler şimdi Washington ve Tahran’dan gelecek yeni adımlara çevrilmiş durumda. Peki bundan sonra ne olacak? Diplomasi mi ağır basacak, yoksa kriz daha da mı derinleşecek?
